15.

Miejsce w rankingu doing business 2020

6

Średnia liczba dni potrzebnych do załatwienia procedur importowych

24 828

Wartość PKB Tajwanu per capita (USD)

WARTOŚĆ POLSKIEGO EKSPORTU DO TAJWANU

Azjatycki tygrys gospodarczy

Republika Chińska (Republic of China – ROC), znana także pod nazwą Tajwan lub Chińskie Tajpej to państwo położone we wschodniej Azji, na zachodnim krańcu Pacyfiku. Terytorium obejmuje główną wyspę Tajwan, trzy mniejsze wyspy: Peskadory, Kinmen i Mazu, a także kilka pomniejszych wysepek. Państwo graniczy wodami terytorialnymi z Chinami, Japonią i Filipinami. Tajwan zajmuje ważne miejsce w światowej gospodarce i postrzegany jest jako jeden z liderów rozwoju technologicznego. Zapraszamy do zapoznania się z zakładką doradztwo: Tajwan.

W 2020 roku organizacja World Bank przyznała Tajwanowi 15. miejsce w rankingu Doing Business. Z kolei w zestawieniu World Economic Forum’s Global Competitiveness Report na lata 2017-2018 Tajwan uplasował się na 35. pozycji spośród 137 krajów w zakresie efektywności siły roboczej. Dobrze wykształcona siła robocza to jeden z pozytywnych aspektów gospodarki Tajwanu – co roku około 300 tysięcy osób zdobywa dyplom ukończenia uniwersytetu bądź college’u.

Na wyspach znajdują się bogate złoża marmuru i surowców skalnych, które używane są do produkcji materiałów budowlanych. Oprócz tego Tajwan nie posiada znaczącej dla gospodarki liczby innych złóż surowców mineralnych. Praktycznie całość zasobów energetycznych jest importowana.

Jest to tzw. kraj nowouprzemysłowiony o wysokiej dynamice wzrostu, a gospodarka opiera się w dużej mierze na eksporcie. W związku z tym, że na terenie państwa znajduje się niewiele zasobów naturalnych, produkcja przemysłowa opiera się na towarach, których wytworzenie wymaga wyspecjalizowanej siły roboczej. ROC jest czołowym graczem na światowym rynku technologii informacyjnych i komunikacyjnych, a także głównym dostawcą towarów w całym spektrum przemysłowym.

Kraj posiada rozwinięty sektor metalurgiczny, zajmujący się m.in. produkcją lekkich stopów aluminium. Te z kolei wykorzystywane są przez lokalnych producentów do produkcji rowerów i części rowerowych. ROC posiada największą branże rowerową na świecie. Dwie największe tajwańskie firmy, GIANT i Merida, odpowiadają za 10% rynku światowego, przy czym do samego GIANT należy 7% branży.

Populacja

Tajwan zamieszkiwany jest przez 23,7 miliona osób. Około 500 tysięcy mieszkańców to imigranci, przede wszystkim z Chin i Azja Południowo-Wschodnia. Największą strefą miejską kraju jest Tajpej, stolica Tajwanu, zamieszkane przez 2,7 milionów mieszkańców. To jedno z najgęściej zaludnionych terytoriów – na każdy kilometr kwadratowy przypada średnio 651 mieszkańców, jednak w największych miastach, takich jak Tajpej ta liczba wzrasta nawet do 10 000 mieszkańców. To sprawia, że Tajwan jest 17. najgęściej zaludnionym krajem na świecie.

Oficjalnie Tajwan zamieszkują dwie grupy etniczne: 97,7% społeczeństwa stanowią Chińczycy Han, z czego 12% mieszkańców to osoby zakwalifikowane jako Waishengren bądź też Xinzhumin – jest to grupa ludzi, która uciekła z Chin kontynentalnych zaraz po chińskiej wojnie domowej, a także ich potomkowie. Kolejne 84% tej grupy stanowią tzw. Benshengren czyli Chińczycy, którzy kolonizowali Tajwan od XIV wieku.

Pozostałe 2,3% to tajwańscy aborygeni. Rząd kraju uznaje 16 plemion aborygeńskich. Do największych z nich zalicza się grupę Amis, która stanowi ponad 37% ludów autochtonicznych, grupę Paiwan, do której należy niespełna 18% aborygenów oraz Atayal, stanowiący niemalże 16% ludności rdzennej. Autochtoniczni mieszkańcy Tajwanu mieszkają przede wszystkim na obszarach wysokogórskich, wyspie Lanyu i południowo-zachodnim wybrzeżu Tajwanu.

Republika Chińska to kraj cechujący się dużą tolerancją religijną. Na wyspach dominuje buddyzm, wyznawany przez ponad 35% społeczeństwa i taoizm, który zrzesza kolejne 33% mieszkańców kraju.

Językiem urzędowym kraju jest mandaryński, którym posługuje się nim około 80% ludności kraju. Wśród mieszkańców używane są także: południowy min (znany również pod nazwą tajwański, minnan lub hoklo), hakka a także języki aborygenów tajwańskich.

Gospodarka – doradztwo Tajwan

Jeszcze w połowie XX wieku Tajwan był słabo rozwiniętym państwem rolniczym, jednak w przeciągu ostatnich pięćdziesięciu lat państwo dokonało znacznego postępu. Z początku rozwój tajwańskiej gospodarki był możliwy dzięki pomocy ekonomicznej ze strony Stanów Zjednoczonych. Z biegiem lat kraj stał się ważnym inwestorem i kredytobiorcą, szczególnie w regionie azjatyckim – 62% wszystkich inwestycji zagranicznych Tajwanu jest lokowanych w Chinach, a w Wietnamie podmioty z ROC stanowią jedną z sześciu głównych sił nabywczych.

Gospodarka Tajwanu w dużej mierze oparta jest na eksporcie. W 2018 roku wartość sprzedaży zagranicznej wyniosła 357 mld USD. Kluczowym partnerem handlowym Tajwanu są Chiny, do których kraj wyeksportował towary o łącznej wartości 97,4 mld USD. Tego roku eksport produktów do Europy wyniósł 37,3 mld USD. Import w 2018 roku wyniósł 263 mld USD.

Kraj znajduje się w gronie 20 największych eksporterów i importerów na świecie. Według Światowej Organizacji Handlu (WTO), w 2017 roku Tajwan zajął 16. miejsce pod względem wielkości eksportu i 18. pod względem importu. W 2019 roku PKB kraju wyniosło 586,1 mld USD, a PKB per capita: 24 828 USD. Aktualnie kraj znajduje się na 21. miejscu najsilniejszych gospodarek na świecie, a pod względem PKB per capita, zajmuje 35. miejsce.

Od 2016 roku Tajwan przyjął nowy model rozwoju gospodarczego, który ma na celu pobudzenie wzrostu poprzez promowanie innowacji, zwiększenie zatrudnienia i zapewnienie sprawiedliwego podziału korzyści ekonomicznych. W ramach niego Tajwan dąży do wzmocnienia powiązań globalnych i regionalnych poprzez takie inicjatywy, jak Nowa Polityka Południowo-Wschodnia, której celem jest dywersyfikacja rynków międzynarodowych poprzez rozszerzenie powiązań m.in. z państwami członkowskimi ASEAN, z Azją Południową czy Australią i Nową Zelandią.

Rząd promuje również przyszłościowy program rozwoju infrastruktury, aby zaspokoić krajowe potrzeby na najbliższe 30 lat. Program ten obejmuje osiem głównych elementów: rozwój kolei, infrastrukturę cyfrową, środowiska wodne, bezpieczeństwo żywności, zieloną energię, rozwój obszarów miejsko-wiejskich, zwiększenie wskaźnika urodzeń i placówek opieki nad dziećmi oraz pielęgnowanie talentów i zatrudnienia. W ramach tego podejścia rząd dąży do podniesienia poziomu płac i wzmocnienia rozwoju regionalnego.

Administracja jest również zaangażowana w ochronę środowiska. Republika Chińska zobowiązała się do obniżenia emisji dwutlenku węgla do 2025 roku do poziomu zarejestrowanego w 2000 roku. W ramach opracowanego przez Ministerstwo Spraw Gospodarczych planu energii odnawialnej, kraj zamierza zwiększyć wydajność elektrowni wiatrowych z 530 megawatów do 4,2 GW do końca 2030 roku.

W związku z działaniami rządu w obszarze energii odnawialnej, polscy przedsiębiorcy mogą mieć szansę wejścia na rynek tajwański w takich obszarach jak: wodór i ogniwa paliwowe, pojazdy elektroniczne, biomasa i fotowoltanika.

Uczestnictwo w organizacjach międzynarodowych

Skomplikowana sytuacja polityczna Tajwanu na arenie międzynarodowej wiąże się z wydarzeniami w roku 1949, kiedy to po zakończeniu długiej wojny domowej w Chinach, rządząca dotychczas Partia Narodowa została zmuszona do ucieczki z kontynentu przed Partią Komunistyczną, która po ostatecznym zdobyciu władzy ogłosiła powstanie Chińskiej Republiki Ludowej. W ten sposób przedstawiciele partii znaleźli się na wyspie Tajwan, tworząc Republikę Chińską, przy czym obie grupy nie uznawały swoich praw.

W 1971 roku Republika Chińska została wykluczona z Organizacji Narodów Zjednoczonych (ONZ), Międzynarodowego Funduszu Walutowego i szeregu innych organizacji na rzecz ChRL, przez co kraj nie ma możliwości zajęcia stanowiska wobec ważnych problemów globalnych. ROC stracił także swoje dyplomatyczne uznanie przez większość państw, traktujących Chińską Republikę Ludową jako przedstawiciela całych Chin. Jednocześnie duża część członków organizacji unika precyzyjnego stwierdzenia, jakie tereny należy rozumieć jako „Chiny”, co z kolei daje im możliwość utrzymywania relacji zarówno z ROC jak i ChRL.

W związku z wyjątkowymi uwarunkowaniami historycznymi, Republika Chińska jest krajem, którego państwowość jest obecnie uznawana jedynie przez 16 krajów, przy czym są to, z wyjątkiem Watykanu, głównie kraje słabo rozwinięte, m.in. Honduras, Salwador, Gwatemala i Nikaragua. W związku z tym, że Tajwan dalej boryka się z uznaniem własnej państwowości na arenie światowej, uczestnictwo w organizacjach międzynarodowych, jak i nawiązywanie relacji dyplomatycznych z innymi krajami ciągle stanowi problem dla ROC. W 2013 roku Republika Chińska podpisała pierwszą umowę handlową z krajem należącym do OECD – Nową Zelandią oraz Singapurem, który był pierwszym partnerem Tajwanu z Azji Południowo-Wschodniej. Dla ROC były to ważne wydarzenia, gdyż wzmacniały wiarygodność kraju jako członka międzynarodowych organizacji wymiany handlowej.

Od 2002 roku Tajwan jest członkiem Światowej Organizacji Handlu (WTO), w związku z czym przestrzega międzynarodowych umów handlowych i opiera swój harmonogram taryfowy na Zharmonizowanym Systemie Oznaczania i Kodowania Towarów Rady Współpracy Celnej.

Łącznie Tajwan ma pełne członkostwo w 38 organizacjach międzyrządowych i ich organach zależnych. Poza wyżej wymienionymi, są to m.in.. Współpraca Gospodarcza Azji i Pacyfiku (Asia-Pacific Economic Cooperation – APEC), Azjatycki Bank Rozwoju (Asian Development Bank – ADB) i Centralny Bank Integracji Gospodarczej Ameryki Środkowej (Central American Bank for Economic Integration – CABEI). Dodatkowo kraj ma status obserwatora w 20 organizacjach pozarządowych i ich organach zależnych, w tym Międzyamerykańskim Banku Rozwoju (ADB), Europejskim Banku Odbudowy i Rozwoju (EBOR) oraz komitetach Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD). Republika Chińska stara się także o zdobycie członkostwa w Światowej Organizacji Zdrowia (WHO).

Tajwan a UE

Unia Europejska nie utrzymuje dyplomatycznych ani formalnych stosunków politycznych z Tajwanem, wspiera jednak znaczący udział Tajwanu w forach wielostronnych i organizacjach takich jak WTO. ROC podpisał także umowy handlowe z kilkoma krajami, w tym z krajami członkowskimi UE, odnoszące się do ochrony praw autorskich, unikania podwójnego opodatkowania i ochrony inwestycji.

Współpraca między Unią Europejską a Tajwanem rozwija się dobrze. Jest to siódmy najważniejszy partner handlowy UE w regionie azjatyckim, z kolei Unia jest dla ROC piątym największym partnerem. W 2018 roku, a obroty handlowe z Republiką Chińską stanowiły 1,3% wszystkich obrotów Unii Europejskiej.

W europejskim eksporcie do Tajwanu dominują maszyny i urządzenia, które stanowią 35,5% całej sprzedaży. Kolejnym ważnym towarem są metale nieszlachetne i wyroby tworzone z nich (13,6% eksportu z UE). Handel usługami do UE w ostatnich latach odnotował nadwyżkę – wartość eksportu usług w 2018 wyniosła 4,8 mld USD, a importu już o 1,7 mld USD mniej.

Biorąc pod uwagę, że Unia Europejska jest największym światowym eksporterem produktów rolnych, sprzedaż towarów do ROC jest stosunkowo niska. Jest to głównie związane z licznymi barierami w dostępie do tajwańskiego sektora spożywczego dla zagranicznych przedsiębiorców.

Unia Europejska to także największy bezpośredni inwestor zagraniczny w Tajwanie. Według danych z 2018 roku, wartość projektów inwestycyjnych sięgała 17,2 mld EUR. Z drugiej strony inwestycje w UE stanowią tylko około 2% BIZ Tajwanu.

Wymiana handlowa Polski i Tajwanu

Na ten moment Polska nie należy do najważniejszych partnerów handlowych Tajwanu – w 2018 roku, zajęła 9. miejsce spośród krajów partnerskich w UE i 40. wśród wszystkich partnerów zagranicznych. Tajwan to z kolei siódmy największy partner handlowy Polski z Azji.

Do najważniejszych produktów eksportowanych przez polskich przedsiębiorców do Tajwanu zalicza się wyroby przemysłu elektromaszynowego, które w 2018 roku stanowiły 24,4% całego eksportu. Na drugim miejscu znalazły się towary z przemysłu chemicznego, głównie produkty farmaceutyczne i kosmetyczne, które stanowiły 13,5% eksportu.

Do Tajwanu sprzedawane są również produkty spożywcze i pochodzenia zwierzęcego, których wartość wyniosła około 7,6% z całego eksportu. Dla polskich przedsiębiorców, inwestycja w tajwański sektor rolno-spożywczy może mieć potencjał. Rolnictwo stanowi niewielką część PKB kraju – w 2018 roku sektor odpowiadał za 1,6% całego produktu krajowego brutto. Na wyspach uprawia się przede wszystkim ryż, kukurydzę, słodkie ziemniaki, trzcinę cukrową, tropikalne owoce i orzechy arachidowe.

Od września 2019 roku możliwy jest eksport polskich jabłek do Tajwanu. Po kontroli przeprowadzonej przez Tajwańskie Biuro ds. Kontroli Zdrowia Zwierząt i Roślin oraz Kwarantanny (BAPHIQ) zostały ustalone dwustronne zasady fitosanitarne. Przedmiotem sprzedaży mogą być tylko owoce, które wyrosły w sadach oraz były przechowywane i pakowane w placówkach zarejestrowanych w PIORiN (Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa) jeszcze przed rozpoczęciem sezonu wegetacyjnego na potrzeby eksportu na rynek tajwański. Do innych perspektywicznych produktów rolno-spożywczych na rynku tajwańskim zalicza się wołowinę, nabiał, w tym głównie różnego rodzaju sery, świeże owoce, drób, jedzenie dla zwierząt, a także orzechy i alkohole.

Ułatwienia i bariery handlowe

Polska i Tajwan nie utrzymują ze sobą stosunków dyplomatycznych. Brak umów dwustronnych między krajami stanowi utrudnienie dla polskich przedsiębiorców. Mimo to eksporterzy, z wyjątkiem tych działających w sektorze spożywczym, nie stwierdzają większych barier w dostępie do rynku tajwańskiego.

W ROC obecne są liczne lokalne uregulowania prawne, które utrudniają zakup towarów z krajów Unii Europejskiej i innych regionów świata. Dodatkowo kraj nie uznaje wielu norm międzynarodowych, również norm kontrolnych UE. Wiąże się to z potrzebą przeprowadzenia niezbędnych badań i zdobycia certyfikatów w instytucjach tajwańskich.

Do towarów obciążonych największymi opłatami celnymi zalicza się produkty spożywcze, pojazdy mechaniczne, alkohol, tekstylia, przy czym dla produktów alkoholowych podatek wynosi około 25%. Z kolei wysokie opodatkowanie produktów rolnych wiąże się z potrzebą ochrony lokalnego sektora rolnego. Eksport towarów spożywczych łączy się także ze skomplikowanymi procedurami fitosanitarnymi. W kraju obecnych jest kilka instytucji sanitarnych, które zajmują się dopuszczaniem żywności na krajowy rynek: Biuro Inspekcji Sanitarnej i Kwarantanny Zwierząt i Roślin, Tajwańska Administracja ds. Żywności i Leków oraz Departament Zdrowia. Instytucje te odpowiedzialne są za publikacje wymagań potrzebnych do spełnienia przy eksporcie produktów rolnych.

Jednocześnie kraj oferuje liczne zachęty dla zagranicznych inwestorów. Na terenie kraju obecne są strefy eksportowe, parki naukowe i rolnicze parki technologiczne, z którymi eksporterzy mogą nawiązać współpracę w celu obniżenia kosztów operacyjnych firmy. Eksporterzy mogą zostać zwolnieni z podatku dochodowego, istnieje też możliwość otrzymania dotacji na badania i rozwój.

Mniej więcej tysiąc produktów podlega zwolnieniu z opłat celnych. Kraj posiada także specjalne bezcłowe strefy handlowe, które ulokowane są przede wszystkim w okolicach lotnisk i portów i służą głównie do reeksportu.

Doradztwo Tajwan

Szybki rozwój gospodarczy w drugiej połowie XX wieku spowodował, że kraj zaczął być postrzegany jako jeden z czterech tygrysów azjatyckich. Tajwan posiada dobrze rozwiniętą bazę przemysłową jak i wykształconą i jednocześnie stosunkowo tanią siłę roboczą. Wiele norm regulacyjnych i standardów w kraju różni się od tych powszechnie uznawanych na rynku międzynarodowym, dlatego też przedsiębiorcy chcący rozpocząć swoją działalność w Tajwanie powinni wcześniej szczegółowo zaznajomić się z przepisami panującymi w kraju. Polscy eksporterzy powinni być także świadomi odmiennej kultury biznesowej i specyfiki organizacyjnej W Republice Chińskiej.

POLSKI EKSPORT DO TAJWANU

SZANSE

  • Rozbudowany system zachęt dla zagranicznych przedsiębiorców,
  • Strategiczna lokalizacja,
  • Rozbudowana współpraca z UE (7 największy partner hadlowy).

ZAGROŻENIA

  • Brak stosunków dyplomatycznych pomiędzy Polską a Tajwanem,
  • Wysokie opłaty celne związane z żywnością, pojazdami mechanicznymi i alkoholem,
  • Odmienna kultura biznesowa.